Libya Temsilciler Meclisinin Türkiye ile imzalanan deniz yetki alanları mutabakatını onaylamasının ardından, Türkiye'nin Mısır'a sunduğu yeni anlaşma teklifinin Kahire yönetimine yaklaşık 15 bin kilometrekarelik ek alan sağlayacağı belirtildi.

Libya Temsilciler Meclisinin, 2019 yılında Türkiye ile imzalanan deniz yetki alanlarının belirlenmesine ilişkin mutabakat muhtırasını 20 Ekim'de onaylaması Avrupa Birliği, Yunanistan, İsrail ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nde tepkiyle karşılanırken, Türkiye'nin Mısır'a sunduğu yeni teklif dikkat çekti.

Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler'in Mısır'a iki ülke arasında deniz sınırlarının belirlenmesine yönelik bir anlaşma imzalanması teklifinde bulunmasını Katar merkezli El-Cezire televizyonunda değerlendiren uzman Muhammed Abdülvahid, sürecin hukuki ve stratejik boyutlarına ilişkin açıklamalarda bulundu.

"MISIR'A 15 BİN KİLOMETREKARELİK EK ALAN SAĞLAYABİLİR"

Türkiye'nin teklifinin Mısır'a, Doğu Akdeniz'de Yunanistan ile yapabileceği olası bir anlaşmadan yaklaşık 15 bin kilometrekare daha fazla alan sunduğuna dikkat çeken Abdülvahid, "Gerçekten de bunu sağlayabilir. Çünkü uluslararası hukuk ya da özellikle Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi, adalara haklar ve egemenlik tanımıştır. Yani adalara da münhasır ekonomik bölge ve kıta sahanlığı vermiştir." dedi.

Yunanistan'ın ekonomik alanını ve kıta sahanlığını hesaplarken adaların elde ettiği avantajın yanı sıra 200 mil kuralının devreye girdiğini anlatan Abdülvahid, şunları kaydetti:

"Türkiye ise adaların elde ettiği bu avantajı tanımıyor; çünkü bunu kendi Akdeniz'deki alanına bir ihlal olarak değerlendiriyor. Bu nedenle adaların sağladığı bu avantajı devre dışı bıraktığımızda geriye oldukça geniş bir alan kalıyor. İşte bu alan, Mısır'ın kuzeydeki sınır sahasını genişletecek alandır ve Türk hesaplamalarına göre yaklaşık 15 bin kilometrekare olarak öngörülmektedir."

"MISIR İLE TANSİYONU DÜŞÜRME ÇABASI"

Türkiye'nin teklifinin, Mısır'ın Libya ile yapılan deniz anlaşmasına yönelik itirazlarını aşma girişimi olup olmadığına dair sorulara cevap veren Abdülvahid, iki ülke arasındaki ilişkilerin geldiği noktaya işaret etti.

Söz konusu teklifin Kahire yönetimini memnun etme adımı olduğunu belirten Abdülvahid, "Aslında bu bir aşma girişimi, Mısır'ı memnun etme ve Mısır ile tansiyonu düşürme çabası olacaktır. Mısır ile Türkiye arasındaki ilişki güçlü ve büyük bir ilişki haline geldi. Mısır itiraz etmiş olsa da bu kriz iki taraf arasında yönetilebilir durumdadır ve Mısır tarafını yatıştırmaya yönelik bir girişimdir." ifadelerini kullandı.

Varılacak olası bir mutabakatın her iki ülkenin de elini güçlendireceğini ifade eden Abdülvahid, "Türkiye de bundan oldukça kazançlı çıkacaktır; Orta Doğu'da büyük bir ülke olan Mısır ile anlaşarak meşruiyet elde edecektir ve böylece geçerli bir meşruiyeti olacaktır. Ayrıca Libya ile yapılan anlaşmaya, Mısır ve Yunanistan'ın reddettiği bölgesel bir sorun ya da kriz gözüyle bakılmaya devam edilecektir. Ancak Mısır ile varılacak bir mutabakat, bu anlaşmaya daha büyük bir meşruiyet kazandıracak; hem Türkiye'ye hem de Mısır'a daha fazla alan sağlayacaktır. Dolayısıyla Türkiye bunu Mısır açısından bir kazanım olarak değerlendirmektedir." diye konuştu.

"KISA VADEDE BAŞARI ŞANSI ZAYIF"

Türk teklifinin başarı şansını bölgesel dengeler üzerinden okuyan Abdülvahid, kısa vadede bir anlaşma beklemediğini dile getirdi.

Mısır'ın uluslararası taahhütlerine bağlılığına atıfta bulunan Abdülvahid, "Bir dizi nedenden ötürü kısa vadede başarı şansı zayıf. Birincisi, Mısır uluslararası taahhütlere ve anlaşmalara saygı duyar; 2020 yılında Yunanistan ile imzaladığı anlaşmaya aykırı bir görüntü vermek istemez. İkincisi, Mısır; GKRY, Yunanistan ve AB gibi bölgesel ortaklarından taviz vermek ya da onları terk etmek istemez." dedi.